Burn-out: Chronische stress

Chronische stress

Burn-out: Chronische stress

 

De mens is er niet op gebouwd de hele dag chronische stress te hebben. Chronische stress is eigenlijk pas mogelijk geworden door globalisering en automatisering.

Van nature bestaat er ook eu-stress: als in een pauze een voetbal wedstrijdje wordt gespeeld, dan is dat opwindende, positieve, avontuurlijke stress waar mensen blij van worden.

Dis-stress is de stress die als bedreiging wordt ervaren – eigenlijk als bedreiging van homeostase, die de mens van nature wenst te handhaven (zeker het lichaam). Een stressor lokt een flight-fight-freeze reactie uit (‘bevroren door angst’) of, als het minder erg is, vergt een aanpassing van de mens. De mens is gebouwd om ca. 20-30 minuten disstress per dag te ervaren – dus geen 8 urige werkdag vol stress, en ook niet een uur stressende file voor en na het werk.

Niet alle chronische stress leidt tot burnout. In het bijzonder de zogenaamde A1-types komt stress (disstress) meer tot uiting in verhoogde bloeddruk, en later in het leven: zwaarlijvigheid, suikerziekte, een zwak hart en dergelijke.

Bij anderen mensen leidt het proces van ‘zich steeds meer inzetten’ terwijl aan eigen behoeften niet wordt toegekomen, tot een wat wisselvallige prestatie, en dan op een dag plotseling ‘burnout’, waarbij men zich emotioneel uitgeput voelt, snel geirriteerd en afstandelijk is (de medemens heeft nl. voor al die stress gezorgd, dus ‘de vijand medemens’ wordt nogal argwanend tegemoet getreden). Het vertrouwen in de eigen competenties is begrijpelijk laag, immers: steeds meer input leidde niet tot meer succes; aanvankelijk wel, maar later niet meer, meer input leidde tot minder output en daarna volgde een ‘instorting’ van energie. Waarmee tevens de 3 dimensies van de Maslach Burnout Inventory zijn toegelicht.

Daarnaast is ook typerend: verminderde cognitieve vaardigheden, met name in de ‘executive control systems’. Dus multitasking is onmogelijk, ook het overzien en indelen van werk is moeilijk.

Aan sommigen is de burnout helemaal niet te zien, tot je ze aan het werk zet en ziet dat ze veel fouten maken en weinig goed klaar krijgen. Bij anderen is het meteen te zien: huilen…

Stress het gemakkelijkst tot stand te brengen door:

  • maximale onvoorspelbaarheid
  • minimale eigen regelruimte (al dan niet in combinatie met hetcomplementaire stuk: totale supervisie/controle door een ander)

‘Typisch burnout moment’ – beleving

 

In de literatuur is het nog weinig beschreven, maar veel klanten hebben in het ziekteverloop wel een tekenend moment van ‘vallen’, ‘falling ill’, ‘falling burnout’ zou je ook kunnen zeggen. Het Engels is hier mooier dan het Nederlands.

In de periode voor de burnout ben je steeds meer gespannen. Je wilt bepaalde doelen halen, het kost steeds meer moeite. Je hebt minder plezier in het leven, veel dingen irriteren je. Je bent zelden of nooit meer ontspannen, in de zin dat je grapjes maakt, schaterlacht of je je erg ontspannen voelt.

Dan volgt nog meer ‘volhouden’, maar komen de eerste ‘concentratiefoutjes’: attachments bij de mail vergeten, taken en collega’s mijden, ‘paniek dat je niet ziek mag worden’.

‘Afwegen of je je ziek zult melden’

Dan komt, toch op een onverwacht moment, al hing het voor jou of anderen al ‘langer in de lucht’: HET burnout moment. Bij verschillende mensen uit het zich verschillend, maar het ligt wel in de lijn van plotselinge onderstaande plotselinge extra symptomen:

  1. Je staart naar een volle mail box en kunt eigenlijk niets zinnigs meer doen
  2. Je wilt de auto of het OV nemen naar je werk….maar je krijgt het niet voor elkaar!
  3. Je krijgt NIETS meer voor elkaar. Je wilt helemaal ‘weg’ met je geest en emotie
  4. Je bent emotioneel plotseling erg labiel.
  5. Je moet huilen: er komen bepaalde zaken, waarden naar boven die je lief zijn, enwaar je om moet huilen omdat je die een lange tijd gemist hebt
  6. JevraagtjeafOFerwatisismetje,enWATerdanmisismetjezelf,engaatacuut op zoek naar veel diagnose/leesstof over burnout….

Dus: plotselinge inzakking van concentratie en cognitieve vermogens, met acute emotionele labiliteit, huilen, en angst voor de werkgever en/of werkplek.

Wil je meer weten? maak dan online een afspraak! simpel en effectief.

Post by Admin

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *